دینام خودرو – ظرفیت ، تسمه ، عیوب ، شارژ و تست دینام

دینام خودرو

دینام خودرو – ظرفیت ، تسمه ، عیوب ، شارژ و تست دینام

دینام خودرو (آلترناتور) قطعه ای است در خودرو که مسئولیت تامین برق خودرو و شارژ باتری را دارد که این مهم را با تولید برق انجام می دهد.

تولید برق آلترناتور با چرخش آن که توسط موتور انجام می شود، صورت می گیرد. انتقال قدرت چرخش موتور به آلترناتور توسط تسمه دینام صورت می گیرد.

با ما همراه باشید تا یکی از بهترین مقالات در زمینه برق خودرو را که قطعا پاسخ گوی بسیاری از سوالات و نیازمندی های تاکنون و آینده شما می باشد را مرور کنیم….

ظرفیت دینام (آمپرساعت خروجی)

دینام ها در ظرفیت ها (آمپرساعت ها) مختلف تولید می شوند. خودروسازها با توجه به نیاز برقی خودرو، آلترناتور با ظرفیت مناسب روی خودروها نصب می کنند.

آلترناتورهای قدیمی دارای ظرفیت های پایین حدود ۲۵ آمپرساعت بودند اما امروزه تا ۱۲۰ آمپرساعت برق ۱۲ ولت تولید می کنند.

ارتباط ظرفیت باتری و ظرفیت آلترناتور

خودروسازها در طراحی فنی خودرو، تعیین می کنند که خودرو تولید شده، نیازمند چه میزان برق می باشد. با توجه به نیاز خودرو، آلترناتور و باتری مناسب تعیین می شود.

منظور از ظرفیت همان آمپرساعت (AH) است. دینام ها معمولاً ۶۰  الی ۹۰ آمپرساعت می باشند.

هرچه ظرفیت برق تولیدی آلترناتور شما بالاتر باشد، باتری شما سریع تر به وضعیت شارژ کامل خواهد رسید.

طبیعتاً هرچه ظرفیت باتری شما پایین تر باشد سریع تر فول شارژ می شود. نکته مهم این است که هرگز از باتری که در وضعیت تخلیه کامل می باشد (دشارژ) روی خودرو استفاده نکنید.

باتری که برق خود را کامل از دست داده نباید توسط دینام شارژ شود زیرا این عمل هم به دینام فشار وارد می کند هم به باتری. زمانی که باتری شما دشارژ می باشد باید با دستگاه شارژر باتری با شارژ ملایم، به وضعیت فول شارژ برگردد سپس روی خودرو نصب و استفاده گردد.

تسمه دینام

دینام خودرو

تسمه دینام ارتباط بین دینام و موتور است. توسط این تسمه ، چرخش موتور به آلترناتور منتقل شده و باعث چرخش آن می شود.

بهتر است تسمه هر ۱۰۰۰۰ کیلومتر بازدید شود تا در صورت ساییدگی یا پارگی تعویض شود. سفت بودن بیش از حد تسمه سبب خرابی بلبرینگ آلترناتور و شل بودن زیاد سبب بکس باد و سوختن تسمه می شود.

البته در خودروهای جدید قطعه ای بنام تسمه کش وجود دارد که دیگر نیازی به تنظیم میزان کشش تسمه نیست و این قطعه به اندازه مورد نیاز تسمه را می کشد.

به هرصورت معیوب بودن تسمه سبب می شود که انتقال قدرت موتور به آلترناتور درست انجام نشود و به درستی چرخش نکند لذا شارژ تولیدی (برق تولیدی) آلترناتور از حد استاندارد و مورد نیاز خودرو کاهش می باید.

این کاهش سبب تخلیه برق باتری خودرو می شود.

معیوب بودن آلترناتور چه مشکلی ایجاد می کند؟

در زمان روشن بودن خودرو، مسئولیت تامین برق خودرو با آلترناتور است.

آلترناتور باید ولتاژ خروجی ۱۳٫۸ الی ۱۴٫۴ ولت داشته باشد.

وقتی دینام خودرو معیوب باشد سبب می شوند این برق تولیدی کمتر از حد استاندارد (کم شارژ) و گاهی بیشتر از حد استاندارد (اُورشارژ) باشد.

شارژ پایین (کم شارژ)

 اگر شارژ دینام کمتر از حد استاندارد باشد و نتواند به قدر کافی برق تولید نکند، برق مورد نیاز خودرو از باتری تامین می شود و این عمل آنقدر ادامه می باید تا برق باتری شما تخلیه کامل شود.

در این حالت خودرو دیگر استارت نمی زند و حتی در حالت روشن هم که باشد مجدداً خاموش می شود. این کاهش شارژ آلترناتور معمولاً از تسمه می شود.

البته شارژ غیر استاندارد آلترناتور همیشه از تسمه نیست.

تمامی قطعات دینام می توانند معیوب شوند و به سبب عیب آنها، شارژ دینام نامناسب می شود.

یک از محتمل ترین قطعات در شارژ پایین آلترناتور، کوتاهی زغال دینام یا معیوب بودن آفتامات یا اتصال ضعیف سیم برق دینام است.

برای یافتن عیب دینام، به متخصص (باتری ساز) مراجعه کنید.

شارژ بالا (اُورشارژ)

گاهی دینام، بیش از حد استاندارد برق تولید می کند.

وقتی دور موتور بالا می رود و نزدیک ۳۰۰۰ دور می شود برق خروجی نباید از ۱۴٫۴ ولت فراتر برود.

اما گاهی این برق تا ۱۶ ولت حتی بیشتر بالا می رود.

در این حالت دینام اُورشارژ است و برقی بالاتر از حد استاندارد تولید می کند که این بسیار خطرناک است زیرا در این حالت، دینام سبب خراب شدن باتری و حتی ترکیدن باتری می شود.

در این حالت معمولاً خود قطعه آلترناتور نیز آسیب جدی می بیند تا جایی که شاید مجبور به تعویض کل آن شوید.

استفاده طولانی مدت خودرو در این حالت می تواند سبب آسیب وارد شدن جدی به کامپیوتر خودرو شود.

اُورشارژ شدن دینام بخاطر عیب آفتامات دینام است و اگر زود متوجه عیب آن شوید با یک تعویض آفتامات مشکل برطرف می شود ولی اگر دیر متوجه عیب آن شود هم باتری را خراب می کنید هم مجبور به خرید یک دینام نو می شوید.

علایم خرابی دینام

از جا بفهمیم دینام خودرو سالم است یا خراب؟

دینام خودرو

وقتی آلترناتور معیوب باشد معمولاً نشانه های زیر در خودرو مشاهده می شود:

  • سیاه یا سفید شدن نشانگر باتری
  • پرنور و کم نور شدن چراغ های ماشین
  • تغییر نور چراغ ها با تغییر دور موتور
  • گاز کردن شدید باتری و خروج گاز اسید از سوپاپ باتری
  • دفرم شدن (باد کردن و تغییر شکل ظاهر) باتری
  • خاموش شدن خودرو در حین رانندگی یا در حالت توقف
  • شنیدن صدای جیر جیر مخصوصاً زمانی که مصرف کننده برقی مانند چراغ ها فعال می شوند
  • صدای زیاد و غیر عادی دینام مخصوصاً زمانی که دور موتور بالا می رود

تست دینام

چگونه آلترناتور خودرو را تست کنیم؟

برای تست دینام بهتر است به متخصص (باتری ساز) مراجعه کنید. قبل از هر کاری اول از صحت باتری و صحت تسمه آن اطمینان حاصل کنید.

تسمه دینام را بررسی کنید که اثر پارگی و سوختگی نداشته باشد.

همچنین میزان کشش تسمه را تست کنید که نه زیاد شل باشد و نه خیلی سفت باشد. اگر تسمه سالم بود می توانید آلترناتور را تست کنید.

تست دینام باید با باتری سالم انجام شود و باتری معیوب شارژ آلترناتور را درست دریافت نمی کند.

تست دینام با ولت سنج انجام می شود.

خودرو را روشن کنید و چنگه مثبت ولت سنج را روی قطب مثبت باتری و چنگه منفی ولت سنج را روی قطب منفی قرار دهید.

عدد نمایش داده شده باید بین ۱۳٫۸ الی ۱۴٫۴ ولت باشد.

حال چراغ خودرو یا دیگر مصرف کننده های الکتریکی خودرو را روشن کنید.

دوباره عدد ولت سنج را مشاهده کنید. بازهم عدد نمایش داده شده باید بین ۱۳٫۸ الی ۱۴٫۴ ولت باشد. حال از کسی بخواهید که دور موتور را به نزدیک ۳۰۰۰ برساند. در حین گاز دادن خودرو، عدد ولت سنج را ملاحظه کنید.

در این حالت نیز باید شارژ دینام معادل ۱۳٫۸ الی ۱۴٫۴ ولت باشد. در هرکدام از سه حالت مختلف اگر خلاف اعداد مذکور را مشاهده کردید به متخصص (باتری ساز) مراجعه کنید تا دینام شما تعمیر یا تعویض گردد.

آیا دینام می تواند به باتری آسیب برساند؟

همانطور که گفته شد اگر دینام در وضعیت اُورشارژ باشد یعنی شارژ تولیدی (برق تولیدی) آن بیشتر از حد استاندارد (۱۳٫۸ الی ۱۴٫۴ ولت) باشد می تواند سبب خرابی و حتی ترکیدن باتری شود.

البته شارژ پایین آلترناتور نیز سبب تخلیه باتری می شود اما در این حالت می توان با شارژ دوباره باتری، ظرفیت باتری را به حالت اولیه برگرداند.

آیا باتری می تواند به دینام آسیب برساند؟

باتری به صورت مستقیم نمی تواند به دینام آسیب وارد کند مگر اینکه هنگام نصب باتری کابل ها را اشتباه بگذارید و کابل منفی خودرو را روی قطب مثبت باتری و کابل مثبت خودرو را روی قطب منفی باتری بگذارید.

در این حالت جرقه شدیدی مشاهده خواهید کرد که سبب خرابی دینام و وارد شدن آسیب جدی به دیود آن می شود.

استفاده طولانی مدت از باتری معیوب روی خودرو نیز سبب فشار وارد شدن به آلترناتور می شود زیرا در این حالت باتری توانایی ذخیره برق تولیدی آلترناتور را ندارد پس باتری یکسره در حالت خالی است و دینام یکسره در حالت شارژ کردن تا باتری را به ظرفیت لازم برساند.

این حالت که دینام قطعی ندارد و یکسره در حالت شارژ کردن باشد سبب فشار وارد شدن به آن و کاهش عمر مفید آفتامات آن می شود.

دینام خودرو

چکار کنیم عمر مفید دینام زیاد شود؟

برای مراقبت از دینام و افزایش عمر مفید آن چند نکته زیر را رعایت کنید:

  • از صحت تسمه آلترناتور اطمینان حاصل کنید.
  • از صحت باتری اطمینان حاصل کنید.
  • از باتری دشارژ استفاده نکنید.
  • در هر ۱۰۰۰۰ کیلومتر کارکرد خودرو، آلترناتور و باتری را تست کنید.
  • در صورت مشاهده هر کدام از علائم خرابی آلترناتور که در بالا ذکر شد فوراً به متخصص (باتری ساز) مراجعه کنید.

.

در صورت وجود هرگونه سوال ، ابهام و یا موارد و مشکلات پیش آمده برای خودرو شما ، در قسمت نظرات همین پست پاسخ گوی شما عزیزان خواهیم بود.

لطفا در صورت درج سوال ، مدل خودرو و سال ساخت و میزان آمپر باتری مورد استفاده در آن را نیز قید بفرمایید.

.


مقالات بیشتر :

این اعلان را به اشتراک گذارید

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *